"Güvenli çocuklar güvenli yarınlar" vizyonuyla verilen eğitimlerin yanı sıra trafik güvenliğini sağlamak amacıyla yapılan denetimlerde; okul çevrelerindeki araçlar ve okul geçitleri Kent Güvenlik Yönetim Sistemi (KGYS) ve dron marifetiyle anlık olarak takip ediliyor.

Öğrencilerin güvenli ulaşımını sağlamak amacıyla okul servis araçlarına yönelik denetlemelerin aralıksız olarak devam etmekte olduğu, çocukların eğitim hayatlarını huzur ve güven içerisinde sürdürebilmeleri için Diyarbakır Emniyet Müdürlüğü olarak yürütülen çalışmaların kararlılıkla devam edeceği bildirildi.

Kurslardan yararlanmak isteyen vatandaşlar, başvurularını 17 Mayıs’a kadar tamamlayabilecek. Başvuru süreci ve eğitimlere ilişkin detaylı bilgilere dismek.diyarbakir.bel.tr adresinden ulaşılabilecek.

Yeni dönemde açılacak kurslar; ahşap oyuncak yapımı, amigurumi, bağlama ve ses eğitimi, cilt bakımı, çini işleme, el sanatları, e-ticaret, kuaförlük, moda tasarım, resim, soğuk seramik, taş işleme, tekstil, temel bilgisayar ve veri analistliği gibi geniş bir yelpazeyi kapsıyor.

Eğitimler, Sümerpark Ortak Yaşam Alanı ile Göletli Park Kurs Merkezi’nde gerçekleştirilecek. Kurs programları (tarih ve saat bilgileri), başvuruların tamamlanmasının ardından netlik kazanacak.

Kursları başarıyla tamamlayan katılımcılara katılım belgesi verilecek. Sosyal Hizmetler Dairesi Başkanlığı, açılan kurslarla vatandaşların hem mesleki beceriler kazanmasını hem de istihdama katılımlarının desteklenmesini hedefliyor.

İnci kefallerinin Van Gölü’ne dökülen akarsulara girmesi için gereken ekolojik şartların hepsi tamamlandığını ifade eden Van Yüzüncü Yıl Üniversite (Van YYÜ) Su Ürünleri Fakültesi, Su Ürünleri Avlama ve İşleme Teknolojisi Bölümü Dr. Öğretim Üyesi Mustafa Akkuş, "Van Gölü’nün termal döngüsünde kritik bir evre: göl yüzey suyu sıcaklıkları 14 santigrat dereceye ulaştı. Bugün itibariyle, inci kefallerinin, Van Gölü’nün tuzlu ve sodalı sularından, göle dökülen akarsulara girmesi için gereken ekolojik şartların hepsi tamamlandı. Şimdi gözler, bulanık akarsuların durulmasında. Akarsular durulduğunda binlerce yıldır devam eden büyük göç başlayacak. Ve sular durulduğunda, binlerce yıllık bir sabır akıntıya karşı yeniden doğacak" dedi.

Suya gömülen otomobilin çıkarılması için çalışma başlatılırken polis kazayla ilgili inceleme başlattı.

2 Günlük Hava Uyarısı: Yağış Heyelan Riskini Artırıyor

Valilik, 04 Mayıs Pazartesi (Bugün) ve 05 Mayıs Salı günlerini kapsayan tahmin raporuna göre bölgede aralıklı sağanak yağış beklendiğini, özellikle eğimli ve toprak yapısı zayıf bölgelerde yeni kayma riskinin oluşabileceğine dikkat çekti.

Valilik ayrıca yaptığı uyarıda, sadece yağışın değil, zemin doygunluğunun da kritik seviyeye yaklaşabileceğini belirtti.

Açıklamada özellikle sürücülere, bölgedeki güzergâhları kullanırken dikkatli olmaları ve ani toprak kayması ihtimaline karşı tedbirli hareket etmeleri çağrısı yapıldı. Heyelan bölgesinde görev yapan ekiplerin yönlendirmelerine mutlaka uyulması gerektiği vurgulandı.

"Ekonomik sıkışmışlık sahada daha görünür hale geldi"

Ziyaretlerde en çok dile getirilen başlıkların başında artan maliyetler, düşen alım gücü ve işsizlik geldi. Esnaf, özellikle son dönemde girdi maliyetlerindeki yükselişin ticareti sürdürülemez hale getirdiğini ifade ederken, vatandaşlar ise günlük yaşamı doğrudan etkileyen geçim sıkıntısına dikkat çekti.

Sahada gözlenen tablo, ekonomik sorunların yalnızca rakamsal verilerle sınırlı kalmadığını, doğrudan sokak düzeyinde hissedilen bir baskıya dönüştüğünü ortaya koydu.

“Sorunlar yerinde görülmeden çözüm üretilemez” vurgusu

İl Başkanı Çakırbeyli ve beraberindeki parti heyeti, yaptıkları değerlendirmelerde saha çalışmalarının önemine dikkat çekti. Vatandaşların taleplerinin doğrudan dinlenmesinin, çözüm politikalarının şekillenmesinde belirleyici olduğu ifade edildi.

Hakkari’de ortak talep: "Geçim yükünün hafifletilmesi"

Kent genelinde yapılan görüşmelerde ortak nokta, ekonomik yükün hafifletilmesine yönelik acil adımların atılması gerektiği yönünde oldu. Esnaf, özellikle küçük işletmelerin ayakta kalmakta zorlandığını belirtirken, yurttaşlar temel ihtiyaçlara erişimde giderek artan zorluklara dikkat çekti.

"Saha çalışmaları devam edecek"

CHP Hakkari İl Örgütü’nün, benzer ziyaretleri farklı ilçelerde de sürdürmeyi planladığı belirtilirken, saha raporlarının parti politikalarına ve yerel çözüm önerilerine kaynak oluşturacağı ifade edildi.

Türkiye İstatistik Kurumu, nisan ayına ilişkin enflasyon oranlarını açıkladı.

Nisan ayında aylık enflasyon yüzde 4,18, yıllık enflasyon yüzde 32,27 oldu.

KİRA ZAM ORANI BELLİ OLDU

Ev ve iş yerlerine yapılacak kira zammı oranı ise yüzde 32,43 olarak öne çıktı.

Böylece kira kontrat süresi bu ay dolan işletme sahipleri, kiralarına yüzde 32,43 oranında zam yaparak ödeme gerçekleştirecek.

DÜŞÜŞ SÜRÜYOR

Geçtiğimiz ay zam oranı yüzde 32,82 olmuştu.

KİRA ZAM ORANI HESAPLANMASINA ÖRNEK

Sözleşmesi bu ay yenilenecek konut ve iş yerinin kira zammına dair örnekleri şöyle sıralayabiliriz:

20 bin liralık kira: 26 bin 485 TL

25 bin liralık kira: 33 bin 100 TL

30 bin liralık kira: 39 bin 725 TL

35 bin liralık kira: 46 bin 350 TL

40 bin liralık kira: 52 bin 975 TL

50 bin liralık kira: 66 bin 215 TL

60 bin liralık kira: 79 bin 450 TL

ZAM HANGİ VERİYE GÖRE YAPILACAK?

Konutlar için zam oranı, artışın yapılacağı aydan bir önceki ayın TÜİK tarafından açıklanan TÜFE 12 aylık ortalamalara göre değişim oranına bakılarak hesaplanır.

Mal sahibi, bu orana eşit veya bu orandan daha az bir oranda zam yapma hakkına sahip.

Örneğin zam ekim ayında yapılacaksa TÜİK'in açıkladığı TÜFE endeksinin ilgili yılın eylül ayındaki 12 aylık ortalamalara göre değişim verisine bakılır.

İŞ YERLERİ İÇİN ORAN DEĞİŞEBİLİYOR

İş yerleri içinse zam oranı, sözleşmede belirlenen oran kadar olabiliyor.

Eğer sözleşmede TÜİK tarafından açıklanan endekslerden biri oranında artış yapılacağı yazıyorsa o zaman kira artışı, yapılacağı aydan bir önceki ayın TÜİK tarafından açıklanan ilgili endeksinin değişim oranına bakılarak hesaplanır.

Mal sahibi, bu orana eşit veya bu orandan daha az bir oranda kiraya zam yapma hakkına sahip.

Örneğin artış ekimde ayında yapılacaksa TÜİK'in o yılda ilgili endeks için açıkladığı eylül ayı verisine bakılır.

TÜFE 2026 yılı Nisan ayında; bir önceki aya göre yüzde 4,18 artış, bir önceki yılın aralık ayına göre yüzde 14,64 artış, bir önceki yılın aynı ayına göre yüzde 32,37 artış ve on iki aylık ortalamalara göre yüzde 32,43 artış olarak gerçekleşti.

SSK, Bağ-Kur emeklileri ve memurlarla memur emeklilerinin maaşlarına 4 aylık zam oranı da böylece belli oldu.

SSK VE BAĞ-KUR EMEKLİLERİNE 4 AYLIK YÜZDE 14,64 ZAM

Buna göre SSK, Bağ-Kur emeklileri yüzde 14,64 zam olacak.

Buna göre en düşük SSK ve Bağ-Kur emeklilerine yüzde 14,64 zam yapıldığında 20 bin liraya şimdiden 2 bin 928 lira eklenerek 22 bin 928 lira olacak.

MEMUR VE MEMUR EMEKLİLERİNE 4 AYLIK YÜZDE 10,51 ZAM

Bugün açıklanan nisan enflasyonu ile birlikte memur ve memur emeklileri yüzde 10,51 zam alacak.

Buna göre en düşük memur maaşı, 61 bin 890 liradan 6 bin 504,6 lira ile 68 bin 394,6 liraya çıkacak.

Ayrıca en düşük memur emeklisi maaşı da 27 bin 772 liradan 2 bin 918,04 lira zamla 30 bin 690.83 liraya yükselecek.

Bu kez memurlara, ocak döneminde ödenen Toplu Sözleşme kazanımı olan 1.000 lira ek ödeme yapılmayacak.

KESİN RAKAMLAR TEMMUZDA

Zammın tamamı ise haziran ayı enflasyonunun açıklandığı 3 Temmuz 2026 tarihinde belli olacak.

ÜNVAN DERECE - ESKİ MAAŞ - ZAMLI MAAŞ (YÜZDE 10,51)

Şube Müdürü (Üniversite Mezunu) 1/4 - 94 bin 384 lira 104 bin 308 lira

Memur (Üniversite Mezunu) 9/1 - 64 bin 397 lira - 71 bin 167 lira

Uzman Öğretmen 1/4 - 81 bin 219 lira - 9 bin 756 lira

Öğretmen 1/4 - 73 bin 368 lira - 81 bin 79 lira

Başkomiser 3/1 - 89 bin 214 lira - 98 bin 592 lira

Polis Memuru 8/1 - 81 bin 617 lira - 90 bin 196 lira

Uzman Doktor 1/4 - 150 bin 426 lira - 166 bin 236 lir

Hemşire (Üniversite Mezunu) 5/1 - 74 bin 70 lira - 81 bin 854 lira

Mühendis 1/4 - 96 bin 211 lira - 106 bin 325 lira

Teknisyen (Lise Mezunu) 11/1 - 66 bin 870 lira - 73 bin 899 lira

Profesör 1/4 - 135 bin 89 lira - 149 bin 287 lira

Araştırma Görevlisi 7/1 - 90 bin 568 lira - 100 bin 87 lira

Vaiz 1/4 - 76 bin 653 lira - 84 bin 710 lira

Avukat 1/4 - 90 bin lira - 99 bin 459 lira

Nisanda enflasyonun aylık yüzde 4,2, yıllık ise yüzde 32,4 olarak gerçekleştiğini hatırlatan Şimşek, açıklamasında şu ifadelere yer verdi:

"Hizmetlerde enflasyon geçen yılın aynı dönemine göre 14,3 puan iyileşerek yıllık yüzde 40,3, temel mallarda yüzde 16,5 oldu. Jeopolitik gelişmelerin etkisiyle artan enerji ve emtia fiyatları kısa vadede enflasyon görünümü üzerinde baskı oluştursa da, bu etkileri sınırlamak amacıyla bütçe imkânları çerçevesinde gerekli adımları atıyoruz. Enflasyondaki yükselişin geçici olduğunu değerlendiriyor ve dezenflasyonun devam etmesini öngörüyoruz. Kalıcı fiyat istikrarını sağlayarak vatandaşlarımızın refahını artıracak politikalarımızı kararlılıkla uygulamayı sürdüreceğiz."

Devlet Bahçeli, mesajında şunları kaydetti:

"1990'da kurularak Türk sporuna renk, heyecan ve yeni bir soluk kazandıran Amedspor'un, kulüp tarihinde ilk kez Süper Lig'e yükselme başarısı göstermesini memnuniyetle karşılıyorum. Bu anlamlı başarıyı Diyarbakır'ımız ve Türk futbolu adına kıymetli bir gelişme olarak değerlendiriyorum. Tarihi derinliği, kültürel zenginliği ve kadim hafızasıyla en değerli şehirlerimizden birisi olan Diyarbakır'ımızın, bu sportif başarıyla birlikte sosyal, kültürel ve ekonomik bakımdan daha da canlanmasını temenni ediyorum. Futbol kulübünüzün Süper Lig'e yükselişinin şehrimizin marka değerinin güçlenmesine, gençlerimizin spora yönelmesine ve futbolun birleştirici ruhunun daha geniş kitlelere ulaşmasına katkı sunacağına inancım tamdır.

Bu itibarla Amedspor'un Süper Lig yolculuğunda fair play ruhunu, sporcu ahlakını ve kardeşlik hukukunu önceleyen bir anlayışla hareket ederek Türkiye'mizin huzur, birlik ve dayanışma iklimine olumlu katkılar sunacağına yürekten inanıyorum. Bu duygu ve düşüncelerle sizin şahsınızda başta Amedspor Kulübü'nün değerli yöneticileri olmak üzere, tarihi başarının elde edilmesinde alın teri ve gayreti bulunan teknik heyeti, futbolcuları, kulüp çalışanlarını ve Amedspor taraftarlarını ayrı ayrı tebrik ediyor, 2026-2027 sezonunun Amedspor'a, Diyarbakır'ımıza ve Türk futboluna hayırlı olmasını diliyorum."

Baro Başkanı Avukat Ergün Canan tarafından okunan basın açıklamasında, yaşananların yalnızca “doğal afet” kapsamında değerlendirilemeyeceğine dikkat çekti.

Açıklamada, özellikle katı atık tesisinin bulunduğu alanın seçim süreci, zemin etüdü raporları ve denetim mekanizmalarının yeterliliği konusunda ciddi soru işaretleri bulunduğu ifade edildi. Bu çerçevede, olası ihmal ve sorumlulukların araştırılması talebiyle adli sürecin başlatıldığı belirtildi.

Hakkari Cumhuriyet Başsavcılığı nezdinde başlatılan süreçte, kamu kaynaklarının kullanımı, çevre güvenliği ve bölge halkının yaşam hakkına olası etkilerin detaylı şekilde incelenmesi bekleniyor.

Baro, sürecin yalnızca hukuki boyutla sınırlı kalmayacağını, aynı zamanda kamu zararının ortaya çıkarılması ve sorumluların tespit edilmesi gerektiğini belirterek şu ifadelere yer verdi; “Söz konusu süreçte kamu kaynaklarının korunması, çevre güvenliği ve bölge halkının temel yaşam haklarının zarar görmemesi adına tüm idari ve cezai süreçler tarafimızca yakından takip edilmektedir. Hakkari halkının yaşadığı mağduriyetin giderilmesi ve kamu zararına yol açan tüm hususların ortaya çıkarılması için hukuki sürecin sonuna kadar takipçisi olacağımızı kamuoyuna saygıyla bildiririz” ifadelerine yer verdi.

Cumhuriyet Mahallesi’nde yaklaşık 8 bin metrekarelik arsa üzerine inşa edilen proje ile ilçede eğitim ve barınma ihtiyacına cevap verecek bir kompleks oluşturulması hedefleniyor.

Projenin uygulanacağı arsa, iş insanı Haşim Akın tarafından fen lisesi yapılması amacıyla İlçe Milli Eğitim Müdürlüğüne hibe edildi. İnşaatın tamamlanmasının ardından okulun “Haşim Akın Fen Lisesi” adıyla hizmete açılması planlanıyor.

Şantiye Şefi Mimar Serhat İliş, fen lisesi ve pansiyon inşaatına geçen yılın ortalarında başladıklarını belirtti. Yaklaşık 8 bin metrekarelik alanda çalışmaların sürdüğünü ifade eden İliş, “Bu alanda 24 derslikli fen lisesi ve 200 kişilik öğrenci yurdu inşaatını sürdürüyoruz. Yurt binasını 100 erkek ve 100 kız öğrenci kapasitesine sahip olacak şekilde planladık. Çalışmalarımızı sahada iki ayrı ekiple yürütüyoruz.” dedi.

Sahada yaklaşık 70 kişilik bir ekibin görev yaptığını aktaran İliş, ilerleyen süreçte personel sayısının artırılacağını kaydetti.

Bölgede hâlihazırda fen lisesi bulunmadığına dikkati çeken İliş, okulun tamamlanmasıyla birlikte Yüksekova’nın yanı sıra Şemdinli ve Derecik gibi çevre ilçelerden ve Türkiye’nin farklı illerinden öğrencilerin okulu tercih etmesinin beklendiğini ifade etti.

İnşaatın tamamlanmasının ardından okul ve pansiyon çevresinde peyzaj çalışmalarının yapılacağını belirten İliş, teknik ekip, saha personeli ve kontrol ekibinin koordineli şekilde çalışmalarını sürdürdüğünü söyledi.

İliş, 24 derslikli fen lisesi ile 200 kişilik pansiyon inşaatını yıl sonuna kadar tamamlayarak hizmete sunmayı hedeflediklerini sözlerine ekledi.

Toplantıda basın mensuplarına açıklamalarda bulunan İl Başkanı Kaya, Hakkari’deki heyelan nedeniyle kapanan yol, alternatif ulaşım çalışmaları ve Şemdinli’de gündeme gelen İŞKUR torpil iddialarına ilişkin değerlendirmelerde bulundu.

Heyelan sonrası ulaşımın yeniden sağlanması için Ankara’da temaslarda bulunduklarını belirten Kaya, Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı ile Milli Savunma Bakanlığı nezdinde görüşmeler gerçekleştirdiklerini söyledi. Kaya, bu görüşmeler sonucunda seyyar askeri köprü kurulması için hızlı bir şekilde adım atıldığını ifade etti.

Diyarbakır’dan tırlarla bölgeye köprü malzemelerinin sevk edildiğini aktaran Kaya, kurulacak seyyar köprüyle Tatlı köyü üzerinden alternatif yolun ana güzergâha bağlanacağını kaydetti. Heyelan bölgesindeki büyük kütlenin hareket halinde olduğunu ve risk oluşturduğunu dile getiren Kaya, ilk günlerde açılan geçici yolun yeterli olmadığının görüldüğünü belirtti.

Alternatif güzergâh çalışmalarının da sürdüğünü ifade eden Kaya, Akçalı, Budaklı, Yağmurlu ve Bağışlı hattında yeni bir yol açıldığını, bölgede kar erimesi ve çamur nedeniyle zorlu şartlarda çalışmaların yürütüldüğünü söyledi. Yolun ulaşıma açılması için iş makineleriyle yoğun bir çalışma yürütüldüğünü ve bazı bölümlerde zeminin kayalarla güçlendirildiğini aktardı.

“İŞKUR’da torpile yer yok”

Şemdinli’de gündeme gelen İŞKUR torpil iddialarına da değinen Kaya, iddiaları reddederek sürecin şeffaf yürütüldüğünü vurguladı. Kaya, İŞKUR alımlarında önceliğin dar gelirli vatandaşlara verilmesi gerektiğini belirterek, “Bu konuda duruşumuz nettir. Dar gelirli vatandaşlarımızın hakkını korumak temel önceliğimizdir. Aksi bir durum tespit edilirse gerekli işlemler yapılır” dedi.

Kaya, kurumların süreci şeffaf bir şekilde yürüttüğünü ifade ederek, iddiaların gerçeği yansıtmadığını savundu.

Bartin’in başvurusunda, İŞKUR alımlarının liyakat, eşitlik ve şeffaflık ilkelerinden uzaklaştırıldığına dair “kuvvetli iddialar” bulunduğu vurgulandı. Söz konusu iddiaların yalnızca münferit usulsüzlüklerle sınırlı olmadığı; kamu gücünün partizanca kullanımı, idari yapı üzerinde baskı kurulması ve seçim süreçlerine dolaylı müdahale gibi daha geniş bir yönetişim krizine işaret ettiği belirtildi.

Basına yansıyan toplantı kayıtlarında, AK Parti Hakkâri İl Başkanı Zeydin Kaya’nın İŞKUR alımlarında “liste usulü” belirlemeler yapıldığını ifade ettiği iddia edildi. Bu listelerin parti teşkilatları aracılığıyla oluşturulduğu ve kamu görevlilerinin bu doğrultuda yönlendirildiği öne sürülürken, listelerin paylaşılmaması durumunda “gereğinin yapılacağı” yönündeki ifadelerin kamu görevlileri üzerinde baskı oluşturduğu kaydedildi.

Önergede ayrıca, “sıfır gelir” kriterinin sosyal devlet ilkesi doğrultusunda uygulanmadığı; bazı kişilere esnetildiği, bazı başvuruların ise keyfi biçimde elendiği iddialarına yer verildi. Aynı haneden birden fazla kişinin çalışmasının otomatik dışlama gerekçesi yapılmasına rağmen, belirli kişilerin bu kural dışında tutulduğu öne sürüldü. Bu durumun eşitlik ve nesnellik ilkelerini zedelediği ifade edildi.

Şemdinli ve Esendere başta olmak üzere ilçe düzeyinde yaşanan tartışmaların da sürecin sistematik bir yapıya dönüştüğünü gösterdiği belirtilen başvuruda, “herkese iş verileceği” yönündeki vaatlerle ortaya çıkan sonuçlar arasındaki farkın kamu kaynaklarının dağıtımında hukuki güvenliği zayıflattığına dikkat çekildi.

Öte yandan, bazı toplantı kayıtlarında mülki idare amirlerinin seçim süreçlerine “taşımalı oy” gibi yöntemlerle etki ettiğine dair iddiaların yer aldığı da aktarıldı. Bu iddiaların seçim güvenliği ve kamu yönetiminin tarafsızlığı açısından ciddi sonuçlar doğurabileceği vurgulandı.

Bartin, daha önce verilen soru önergeleri ve yapılan uyarıların karşılıksız kaldığını belirterek, denetim mekanizmalarının etkisizleştiği ve şeffaflığın zayıfladığı yönündeki kaygıların arttığını ifade etti. Basına sızan verilerin hukuken “iddia” niteliği taşıdığı ancak içerdiği somutluk nedeniyle kapsamlı bir inceleme gerektirdiği kaydedildi.

Bartin’in üç bakanlığa yönelttiği önergede şu sorulara yanıt istendi:

* Basına yansıyan görüntüler üzerine resen soruşturma başlatıldı mı?
* Görevi kötüye kullanma kapsamında işlem yapıldı mı?
* Seçim suçlarıyla ilgili inceleme var mı?
* Kamu görevlilerine baskı iddiaları hangi suç kapsamına giriyor?
* Hakkâri’de İŞKUR alımlarıyla ilgili açılan dava sayısı kaç?
* Savcılıkların bu tür iddialarda resen harekete geçmesine dair politika var mı?
* İddialarda adı geçen kişiler hakkında soruşturma yürütülüyor mu?
* Ses ve görüntü kayıtlarının hukuki değerlendirmesi yapıldı mı?
* Kamu kaynaklarının siyasi amaçla kullanılması hangi yaptırımlara tabi?
* Yargının hızlı ve etkin işlemesi için ne gibi tedbirler alındı?

Gözler şimdi, iddialara ilişkin başlatılacak olası soruşturmalara ve bakanlıklardan gelecek yanıtlara çevrildi.

Yaklaşık 25 hanenin bulunduğu mahallede yaşayan vatandaşlar, özellikle hasta ve yaşlılar için durumun hayati risk taşıdığını belirtiyor. Diyaliz hastaları, yatalak bireyler ve fizik tedavi gören hastaların bulunduğu mahallede, ambulansların evlerin önüne kadar ulaşamaması büyük mağduriyet yaratıyor. Mahalle sakinleri, çoğu zaman hastalarını ana yola kadar sırtlarında taşımak zorunda kaldıklarını ifade ediyor.

Mahalle sakini Fatih Akış, yaşadıkları durumu şu sözlerle anlattı: “Yolumuz zaten çok kötüydü, çukur ve çamur içindeydi. Şimdi ise tamamen kapandı. Mahalleye giriş çıkış yok. Çocuklarımız okula giderken çamur içinde kalıyor, servis çoğu zaman almıyor. Bir yangın çıksa ya da acil bir hasta olsa ne ambulans ne itfaiye buraya girebilir. Bir buçuk aydır bu rezaleti yaşıyoruz, defalarca yetkililere başvurduk ama kimse gelmedi.”

Mahallede yaşayan Metin Çılgın ise altyapı sorunlarına dikkat çekerek, “Kanalizasyon kapağı kışın kepçe çalışması sırasında kırıldı ve hâlâ açık. Etrafını kendi imkânlarımızla kapattık. Bir çocuk düşse bunun hesabını kim verecek? Ayrıca mevcut yolumuz da bir kişi tarafından satın alınıp kapatıldı. Biz kimsenin tapusunda gözümüz yok ama burada yaşayan insanların da yolu olmak zorunda” dedi.

Öğrenciler de yaşanan durumdan olumsuz etkileniyor. Ortaokul öğrencisi Bilal Çınar, çamur nedeniyle servislerin kendilerini almadığını belirterek, “Okula gitmek için çamurun içinden yürümek zorunda kalıyoruz. Ayakkabılarımız çamur oluyor diye servis almıyor, toplu taşımayla gitmek zorunda kalıyoruz” diye konuştu.

Mahalle sakinlerinden Bediye Diler de kıştan bu yana aynı sorunu yaşadıklarını ifade ederek, “Arabalar mahalleye giremiyor, hastalarımız var ama kimse gelip alamıyor. Şimdi yol tamamen kapandı, durum daha da kötüleşti” dedi.

Aycan Diler ise yol çalışmaları sırasında kanalizasyon kapağının zarar gördüğünü hatırlatarak, “Defalarca bildirmemize rağmen gelip yapmadılar. Şimdi de kullandığımız yol kapatıldı. Biz bu şartlarda nasıl yaşayacağız?” ifadelerini kullandı.

7 yıldır diyaliz hastası yakını olduğunu belirten Şahiye Gökçay ise yaşadıkları mağduriyeti şu sözlerle dile getirdi:
“Ambulans hiçbir zaman evimizin önüne kadar gelemedi. Her seferinde biz ambulansı çamurdan ittiriyoruz. Şimdi ise tamamen yol yok. Çocuğum ve eşim hasta, ben de şeker hastasıyım. Acil bir durumda ambulansın geleceği bir yolumuz bile yok. Yetkililerden artık bir çözüm bekliyoruz.”

Mahallede fizik tedavi gören Hiranur Şahin’in de ulaşım sorunu nedeniyle tedavisine gidemediği belirtildi.

Defalarca belediye ve ilgili kurumlara başvurduklarını söyleyen mahalle sakinleri, bugüne kadar herhangi bir çözüm üretilmediğini ifade ederek, Yüksekova’daki yetkililere acil müdahale çağrısında bulundu. Mahalle halkı, hem kapatılan yolun yeniden açılmasını hem de mevcut yolların kalıcı olarak iyileştirilmesini talep ediyor.

Vatandaşlar, elektrik altyapısında gerekli güvenlik önlemlerinin alınmamasına tepki göstererek, olası bir kazanın yaşanmadan önce yetkililerin harekete geçmesi gerektiğini ifade etti. “Burası Yüksekova’nın en kalabalık caddesi. Açık ve su içinde kalan trafolar büyük tehlike oluşturuyor” diyen vatandaşlar, çocuklar başta olmak üzere herkes için risk bulunduğuna dikkat çekti.

10 ilin katılımıyla gerçekleştirilen organizasyonda Hakkari ekibi, 3’ncülüğü kaptı.

Disiplinli oyun yapısı ve güçlü takım ruhuyla öne çıkanHakkarili sporcular, elde ettikleri bu başarıyla hem izleyenlerin beğenisini topladı hem de şehirlerine büyük bir gurur yaşattı.

Hakkari Gençlik ve Spor İl Müdürlüğü sosyal medya hesabında yaptığı paylaşımla “Sporcularımızı tebrik ediyor, başarılarının devamını diliyoruz” dedi.

Araçlarını çamurlu halde gören çok sayıda vatandaş oto yıkamacılara yönelirken, bazı esnaflar ise iş yerlerinin cam ve önlerini temizlemek için yoğun çaba harcadı. Kent genelinde toz taşınımının günlük yaşamı olumsuz etkilediği gözlendi.

Rektörlükten yapılan açıklamada, tüm akademik birimlerde derslerin daha önce ilan edilen haftalık ders programına uygun şekilde sınıf ortamında gerçekleştirileceği belirtildi. Açıklamada ayrıca, öğrenciler ile akademik personelin belirlenen program doğrultusunda derslere katılım sağlamaları istendi.

Heyelan riski nedeniyle alınan tedbirler kapsamında verilen aranın sona erdiği ifade edilirken, üniversitede eğitim faaliyetlerinin normal akışına döndüğü kaydedildi.

Ücretsiz derslerin yanı sıra etüt imkanı da sağlanan kurslardan bugüne kadar yaklaşık 1500 öğrenci yararlanarak üniversiteye yerleşti.

İlçe Milli Eğitim Şube Müdürü İskender Akdoğan, Milli Eğitim Bakanlığının 2016 yılından itibaren destekleme ve yetiştirme kurslarını başlattığını belirtti.

Yüksekova’da da aynı yıl kursların uygulanmaya başlandığını ifade eden Akdoğan, bu uygulamanın özellikle dar gelirli ailelerin çocuklarına yönelik önemli bir destek olduğunu söyledi.

Akdoğan, kursların temel amacının dershaneye gitme imkanı olmayan öğrencilere uygun bir çalışma ortamı sağlamak olduğunu belirterek, “Uzak köylerde yaşayan ve dershaneye gidemeyen öğrencilerimizi bu kurslardan faydalandırmaya çalışıyoruz.” dedi.

Kurslara öğrenci kabulünün yapılan seviye tespit sınavıyla gerçekleştirildiğini aktaran Akdoğan, öğrencilere tüm ders alanlarında eğitim verildiğini ve her hafta düzenli deneme sınavları yapıldığını kaydetti.

Her yıl yaklaşık 300 öğrencinin kurslardan ücretsiz yararlandığını ifade eden Akdoğan, başarı oranının yüzde 60 ile 70 arasında değiştiğini, bugüne kadar 1500’ün üzerinde öğrencinin üniversiteye yerleştiğini söyledi.

Yaklaşık 30 öğretmenin görev yaptığı kurslarda derslerin hafta içi ve hafta sonu 08.00-17.00 saatleri arasında sürdürüldüğünü belirten Akdoğan, öğrencilerin ders, etüt ve soru çözümü konularında destek aldığını dile getirdi.

Akdoğan,Kurslardan yararlanan öğrenciler arasında tıp, diş hekimliği ve hukuk başta olmak üzere farklı bölümlere yerleşenlerin bulunduğunu da belirtti.

Yolda bekleyen vatandaşlarla da bir süre sohbet eden Vali Taşyapan Vatandaşların sorun ve taleplerini dinledi.

Heyelanın özellikle yeni köprü ve tünellerin bulunduğu güzergahta meydana geldiğini belirten Taşyapan, 25 Mart Çarşamba günü yaşanan olayın ardından yolun güvenlik gerekçesiyle ulaşıma kapatıldığını ifade etti.

Vali Taşyapan yaptığı açıklamada, “Ertesi gün yaptığımız değerlendirmede yolu akşam saatlerinde kapatma kararı aldık. Şu anda ekiplerimiz dağdaki gevşek malzemeyi kontrollü şekilde aşağı indiriyor. Vatandaşlarımızın can ve mal güvenliği için yolu her gün saat 22.00 ile 06.00 arasında ulaşıma kapatıyoruz” dedi.

Çalışmaların birkaç gün daha süreceğini kaydeden Taşyapan, dağdan gelebilecek risklerin tamamen ortadan kaldırılmasının hedeflendiğini vurguladı.

Gün içinde ise kontrollü ulaşım sağlandığını belirten Taşyapan, “Ekiplerimizin çalışma durumuna göre yolu zaman zaman kısa süreli açıp kapatıyoruz. Yoğunluğu azalttıktan sonra tekrar müdahaleye devam ediyoruz” diye konuştu.

Ulaşımda zaman zaman aksamalar yaşanabileceğini dile getiren Taşyapan, vatandaşlardan anlayış beklediklerini belirterek, “Bu tedbirler tamamen vatandaşlarımızın güvenliği içindir. Emniyet, jandarma ve teknik ekiplerimiz bölgede gerekli tüm önlemleri almış durumda. Çalışmalar tamamlandığında yol daha güvenli hale gelecek” ifadelerini kullandı.

Vali Taşyapan’a incelemeleri sırasında İl Jandarma Komutanı Tuğgeneral Cafer Öz Yüksekova Kaymakamı Mustafa Akın ile İlçe Jandarma Komutanı Yarbay Mehmet Kuşca da eşlik etti.

Programda sinevizyon gösterimi yapıldı, Kur’an-ı Kerim tilaveti gerçekleştirildi.

Günün anlam ve önemine ilişkin konuşan İsmet Alkan Anadolu Lisesi Tarih Öğretmeni Şervan Yemen 1915 yılında dönemin güçlü devletlerinin güçlü donanmalarıyla Çanakkale boğazını geçerek İstanbul’u ele geçirmek istediklerini belirterek”Ancak karşılarında yalnızca bir ordu değil vatanını canı pahasına savunmaya kararlı bir millet vardı.İşte Çanakkale imkansızlıklar içinde verilen bu büyük mücadelenin ve eşsiz bir direnişin adıdır.ifadesini kullandı.

Konuşmanın ardından öğrenciler tarafından şiirler ve mektuplar okunurken, oratoryo gösterisi sahnelendi. Ayrıca 18 Mart temalı koro şarkıları seslendirildi.

Katılımcıların yoğun ilgi gösterdiği program, toplu fotoğraf çekimiyle sona erdi.

Programa Yüksekova Kaymakamı Mustafa Akın, İlçe Jandarma Komutanı Yarbay Mehmet Kuşca,Cumhuriyet Başsavcısı Rıza Ünel, AK Parti İlçe Başkanı Burhan Yaşar, Cumhuriyet Halk Partisi İlçe Başkanı Selim Genç,Yeniden Refah Partisi İlçe Başkanı Necmettin Salim,Büyük Birlik Partisi İlçe Başkanı Fırat Açıkel, Milliyetçi Hareket Partisi İlçe Başkanı Yıldırım Öztepe, Kurum amirleri,öğretmen ve öğrenciler katıldı.

Yılmaz “Bu tür organizasyonların gençlerin bilgi birikimini arttırmasının yanı sıra sosyal gelişimlerine de önemli katkılar sunduğunu da sözlerine ekledi.

Konuşmaların ardından yarışmaya katılan okullar tek tek tanıtıldı. Yarışmada Yüksekova Fen Lisesi, Atatürk Anadolu Lisesi, Farabi Mesleki ve Teknik Anadolu Lisesi, Mehmet Akif Ersoy İmam Hatip Lisesi, Şemsettin Onay Anadolu Lisesi, TOKİ Anadolu Lisesi, İsmet Alkan Anadolu Lisesi, Yüksekova Anadolu Lisesi, 15 Temmuz Şehitleri Anadolu Lisesi, Yüksekova Anadolu İmam Hatip Proje Lisesi, Teknokent Koleji, Kız İmam Hatip Lisesi ve Esendere Çok Programlı Anadolu Lisesi yer aldı.

Yarışmanın jüri üyeliğini ise 50. Yıl İlköğretim Okulu, Gazi Ortaokulu ve 5 Mayıs İlkokulu öğretmenleri üstlendi.

Bilgi yarışmasında katılımcılara genel kültür, tarih, coğrafya, anayasa, vatandaşlık, güncel konular, sanat, spor, kültür, sayısal mantık ve teknoloji alanlarında toplam 15 soru yöneltildi. Matematik soruları için 60 saniye, diğer alanlardaki sorular için ise 45 saniye süre tanındı.

Kuralların hatırlatılmasının ardından başlayan yarışmada öğrenciler, yöneltilen sorulara doğru cevap verebilmek için kıyasıya mücadele etti. Salonu dolduran izleyiciler de yarışmaya yoğun ilgi gösterdi.

Oldukça çekişmeli geçen yarışma sonunda Şemsettin onay Anadolu lisesi birinci ,İsmet Alkan Anadolu Lisesi ikinci, Yüksekova Anadolu Lisesi üçüncü olurken dereceye giren okullara ödülleri takdim edildi.

İlçe Milli Eğitim Müdürü Kadir Çetin yarışmada dereceye giren öğrencileri tek tek tebrik ederek başarılarının devamını diledi.

Program çekilen hatıra fotoğrafıyla son buldu.

Bilgi yarışmasına Gençlik ve Spor İlçe Müdürü İlhan Yılmaz, İlçe Milli Eğitim Müdürü Kadir Çetin,Gençlik Merkezi Müdürü Cüneyt Öner,İlçe Milli Eğitim Şube Müdürü Cumali Kaya, Öğretmen, Öğrenci ve çok sayıda davetli katıldı.

Ekonomik şartların etkisiyle vatandaşın alışveriş alışkanlıklarının da değiştiğini belirten esnaflar, artık toplu alışverişlerin yerini küçük ve sınırlı alımların aldığını vurguladı. Bazı esnaflar, “Müşteri eskiden kilo ile alırken şimdi gramla alıyor. Sadece en temel ihtiyaçlar karşılanıyor” ifadelerini kullandı.

Yaşanan bu durgunluk, esnafın kendi giderlerini karşılamasını da zorlaştırıyor. Kira, elektrik ve diğer masrafların her geçen gün arttığını belirten esnaflar, düşük satışlar nedeniyle ödeme yapmakta güçlük çektiklerini dile getirdi. Birçok işletme sahibi, bayramdan beklentilerinin yüksek olduğunu ancak umduklarını bulamadıklarını söyledi.

Altında yükseliş beklerken tam tersine bir tablo ile karşılaştıklarını ifade eden Aydoğan, “Altında yükseliş beklerken tamamen oklar tersine döndü. Altında ciddi bir düşüş yaşandı. Euro sabit kalırken dolarda yükseliş yaşandı. Savaşın seyri değişmedikçe altında bir yükseliş beklemiyoruz” dedi.

Altın fiyatlarında yaşanan gerilemeye de dikkat çeken Aydoğan, “Has altın 8 bin 400 liradan 7 bin 300 liraya kadar geriledi. Kredi ile altın alanlar bir defa değil iki defa zarar etti. Alım gücü olan vatandaşlarımız ise dip seviyeden aldıkları için şu an kâr etmiş sayılabilir” diye konuştu.

Yüksek seviyeden altın alan vatandaşların zarar ettiğini söyleyen Aydoğan, “8 bin 400 liradan altın alan bir vatandaş gram başına yaklaşık 900 lira zarar etmiş durumda” ifadelerini kullandı.

Vatandaşlara panik yapmamaları yönünde tavsiyede bulunan Aydoğan, şunları kaydetti:

“Panik satıcılar biraz daha sabrederse ve aldıkları altınları satmazlarsa, yine yüksek seviyelerden satma fırsatı yakalayabilirler. Tavsiyemiz alım gücü olan vatandaşların dip seviyelerde alım yapmalarıdır. Altın yükselince vatandaş bunu anlıyor ancak biz önceden uyarıyoruz.”

Öte yandan dolar kurunda da yükseliş olduğunu belirten Aydoğan, “Dolar tarafında da hareketlilik var. 100 dolarda yaklaşık 30 liralık bir artış yaşandı. Euro ise sabit kaldı” dedi.

Özellikle öğrencilerin yoğun olarak kullandığı güzergâhta korkulukların olmaması olası bir kazaya davetiye çıkarıyor.

Mahalle sakinleri ve bölgeden geçen vatandaşlar, dere kenarında koruma amaçlı yapılan korkulukların yerinden çıkması nedeniyle yolun daha tehlikeli hale geldiğini belirterek, yetkililerin bir an önce çalışma başlatmasını istedi.

Vatandaşlar, dereye düşen korkulukların yeniden yapılması ve risk oluşturan alanın güvenli hale getirilmesi için yetkililere çağrıda bulunarak, olası bir kazanın yaşanmadan sorunun çözülmesini talep etti.

Elektrik Kesintileri Arttı, Ulaşım Aksadı

Açıklamada, yoğun kar yağışının ardından ilçede elektriklerin kesildiği, mahalle yollarının saatler sonra açılabildiği ve kaldırımlarda oluşan buzlanmanın geç müdahaleyle temizlendiği belirtildi. Özellikle uzun süren elektrik kesintilerinin hem vatandaşları hem de esnafı ciddi şekilde mağdur ettiği ifade edildi.

Elektrik dağıtım şirketi kaynaklı kesintilerin günlerce sürdüğüne dikkat çekilen açıklamada, iş yerlerinin kapalı kaldığı süre boyunca kira ve vergi gibi sabit giderlerin devam ettiği, alışveriş yapılamadığı ve esnafın müşterilerine karşı mahcup olduğu kaydedildi.

“Halk Temel İhtiyaçlarını Karşılayamadı”

STK’lar, yaşanan kesintiler nedeniyle su akışının da durduğunu, hijyen başta olmak üzere temel ihtiyaçların karşılanamadığını belirtti. Yetkili birimlerle yapılan görüşmelerde olağanüstü çaba sarf edildiğinin ifade edildiği ancak teknik nedenlerle enerji kesintisinin günlere yayıldığının kabul edildiği aktarıldı.

Çatılarda biriken karların geç temizlenmesi nedeniyle kaldırımların zamanında açılamadığı ve buzlanmanın oluştuğu, tuzlama çalışmalarının ise sonradan başlatıldığı yönündeki bilgilere de açıklamada yer verildi.

“Reaktif Değil, Proaktif Çözümler Üretilmeli”

Açıklamada, ilçenin kış şartlarının ağır geçtiğine dikkat çekilerek, tüm kurumların önleyici programlar hazırlaması ve sürekli teyakkuz halinde olması gerektiği vurgulandı.

Özellikle:

• Karla mücadele programlarının profesyonel hale getirilmesi,

• Enerji nakil hatlarının iklim koşullarına uygun şekilde modernize edilmesi,

• Dayanıklı direkler kullanılması ve mekanik dayanım hesaplarının bilimsel yöntemlere göre yapılması,

• Buz ve kar yükü hesaplarının dikkate alınması,

• Yer altı ve yer üstü iletim hatlarının revize edilmesi,

• Altyapının artan nüfus ve şehirleşmeye uygun güçlendirilmesi,

• Kurumların araç-gereç filolarının günümüz teknolojisine uygun şekilde yenilenmesi gerektiği ifade edildi.

“Esnafın ve Halkın Zararı Karşılanmalı”

Açıklamada, bu ve benzeri durumlarda meydana gelen hak ihlalleri nedeniyle zarara uğrayan esnaf, çiftçi, tüccar, sanayici, şoför esnafı ve vatandaşların zararlarının tazmini için hukuki sürecin başlatılacağı belirtildi.

“Dayanışma Gösteren Halkımıza Teşekkür”

STK’lar adına konuşan İrfan Sarı, yaşanan tüm olumsuzluklara rağmen sağduyulu ve dayanışma içinde hareket eden Yüksekova halkına teşekkür ederek, ilçenin her sorununda takipçi olacaklarını bildirdi.

Açıklama, “Yüksekova halkı reaktif yaklaşımlarla geçiştirilmek yerine, kurumlardan bir an önce proaktif çözümler geliştirmelerini bekliyor” ifadeleriyle son buldu.

Dağ kayağı rehberi İskender Kahraman yaptığı yazılı açıklamada, Avrupa’nın değişik ülkelerinden gelen profesyonel dağcıların Yüksekova ve Hakkâri dağlarının birçok noktasında dağ kayağı yapmak için bölgeyi tercih ettiğini söyledi.

Son dönemlerde dünyanın birçok ülkesinden grupların dağ kayağı için Hakkâri’ye geldiğini belirten Kahraman, şunları kaydetti:

“Gelen grupları Hakkâri coğrafyasının birçok noktasına çıkararak dağ kayağı yaptırdık. Misafirlerimiz bu coğrafyayı, kültürünü ve yemeklerini çok beğendi. Burasını "el değmemiş coğrafya" olarak adlandırıyorlar. Şu ana kadar 10’dan fazla Avrupalı grup ağırladık.

Daha önce Avrupalı rehberleri de buraya ücretsiz davet ettiğini aktaran Kahraman,Avrupalı rehberlere buraları gezdirdik, ilçemizde ağırladık.Buraya gelen rehberler de bölgeyi çok beğendi. Amacımız Hakkâri coğrafyasını olabildiğince tanıtmak. İnşallah bunda da başarılı olacağız.”

Bölgenin yüksek rakımlı ve doğal yapısını koruyan dağlarının, özellikle dağ kayağı tutkunları için önemli bir potansiyele sahip olduğu belirtiliyor.

Açılan yeni güzergah bölgede etkili olan yoğun kar yağışının ardından ulaşıma kapandı. Bunun üzerine Büyükçiftlik Belediyesine bağlı karla mücadele ekipleri çalışma başlattı.

Ekipler kapanan köy yolunu kardan temizleyerek ulaşıma tekrar açtı. Köy sakinleri, yapılan çalışmalardan dolayı ekiplere teşekkür etti.

Göç yolculuklarında Van Gölü'nü önemli bir durak olarak kullanan flamingolar, günün büyük bölümünü sahilde beslenerek ve dinlenerek geçiriyor. Vatandaşlar ise sahile inen flamingoları ilgiyle izleyerek fotoğraf ve görüntülemeye çalıştı.

Van Gölü çevresinde su seviyesinin uygunluğu ve besin çeşitliliğinin artmasının flamingoların sayısındaki yükselişte etkili olduğunu ifade eden Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi (Van YYÜ) Yaban Hayvanları Koruma ve Rehabilitasyon Merkezi Müdürü Prof. Dr. Lokman Aslan, "Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi Yaban Hayvanları Koruma ve Rehabilitasyon Merkezi, Van Gölü havzasındaki bütün yaban hayvanların sorunlarıyla ilgileniyor. Bu sorunlarla ilgilenen, doğayla ilgilenen ekolojik dengenin devam etmesi için çalışmaları yapan kurumlarla koordinasyonu sağlayarak ekolojik dengenin bozulmadan gelecek nesillere aktarmak için çalışma yapıyor. Van Gölü havzasında en çok sulak alanlardan birini oluşturan Edremit sazlıklarından Van YYÜ kampüsüne kadar uzanan bölgede yeni alanlar açıldı. Burada da en büyüğü İskele Mahallesi'ndeki sulak alanlar kendini göstermeye başladı. Tabii yaban hayvanları gıda ve güvenliği hissettikleri zaman oraya yerleşirler. Bayrak türü olan Allı Turnalar yani flamingolar baharda selam getirir bizlere, sonbaharda da buradan selamı götürür. Allı Turnalar, Erçek Gölü'nde flamingoların seyir merkezi gibi algılanmaya başlamışken bu sene sulak alanların çekilmesi ve yeni yerlerin açılmasına bağlı olarak Van Gölü havzasının bütün kıyılarında flamingo görmek mümkün. Ama buradaki 15 Temmuz Parkı'na gelen vatandaşlarımız hiç zahmet çekmeden Allı Turnaları seyir imkanı buldular. Bir haftadır yoğunluğu artarak devam eden Allı Turna bize şunu gösteriyor. Eğer güvenliği ön planda tutar, sulak alanlarımızı işgal etmezsek, bu hayvanları rahatsız etmezsek parkta bizimle beraber bir dünya para verip veya meşakkate katlanıp onları görmeye başka yere giderken, şimdi masrafsız parka gelenlere görsel şölenleriyle kendini bir göstermeye başladılar" dedi.

Allı Turnalar artık İskele sahilinden de selam getirdiğini ifade eden Prof. Dr. Aslan, "Eğer bu bu ortamı bozmazsak sayıları artarak İskele sahilinde hatta daha fazla sayıda yavrularıyla beraber gelecek. Çünkü geçen sene de baharda üç tane göründü. Üç tane bir veya sayıları az olarak gördüğümüz flamingolar sonbaharda sayıları yüzleri geçti. Binlerce flamingo ileride eğer bu alanı bozmazsak bize selam getirip selam götürecekler. Van Gölü havzası bu yıl şanslı. Flamingolar bir yerde kuluçkaya yatıp oradan tekrar göç yolu üzerinde belirli alanlarda hem yavrularının büyümesi hem de enerji toplamak için mola verirler. Burada mola verirken de gıdası ve güvenliği olan yerleri tercih ederler. Bu sene flamingoları yavrularıyla beraber daha önceki olduğu gibi Akgöl'de, Erçek'te olduğu gibi artık İskele'de de yavrularıyla beraber sıkça görmek mümkün olacak" diye konuştu.