Hakkari Milletvekili Vezir Coşkun Parlak, yaşanan olumsuzlukların tarım, hayvancılık, ticaret, ulaşım ve sağlık hizmetleri üzerindeki etkilerinin kapsamlı biçimde ele alınması amacıyla iki ayrı bakanlığa yazılı soru önergesi ve Meclis Araştırması önergesi sunarak süreci Meclis’e taşıdı.
"Tarım ve Hayvancılıkta Büyük Kayıp"
Tarım ve Orman Bakanlığı’na sunulan soru önergesinde, yoğun kar yağışı ve çığların Hakkari’nin temel geçim kaynakları olan hayvancılık, arıcılık ve örtü altı tarımı doğrudan etkilediği vurgulandı. Basına yansıyan bilgilere göre; ahırların ve tarımsal yapıların çığ altında kaldığı, yaklaşık 120 küçükbaş hayvanın telef olduğu, arılı kovanların zarar gördüğü ve özellikle Çukurca ilçesinde seraların kar yükü nedeniyle çöktüğü belirtildi.
Parlak, üreticilerin yaşadığı kayıplar karşısında zarar tazmini yapılıp yapılmayacağını, arıcılara ve sera üreticilerine özel desteklerin planlanıp planlanmadığını ve Hakkari gibi ağır kış koşullarına sahip iller için neden yeterli önleyici risk planlarının uygulanmadığını sordu.
Milletvekili Parlak, üreticilerin yaşadığı ekonomik yıkım karşısında yalnızca afet sonrası müdahalenin değil, önleyici tarım politikalarının da sorgulanması gerektiğini belirterek Bakan Yumaklı’ya şu soruları yöneltti:
*Son kar yağışı ve çığlar nedeniyle Hakkari genelinde telef olan küçükbaş ve büyükbaş hayvan sayısı kaçtır? Bu kayıpların ilçe ve köy bazlı dağılımı tespit edilmiş midir?
*Telef olan hayvanlar için üreticilere zarar tazmini yapılacak mıdır?
*Çığ altında kalan veya kar nedeniyle zarar gören arı kovanı ve koloni sayısı kaçtır? Arıcılara yönelik ayrı bir destek programı öngörülmekte midir?
*Kar yükü nedeniyle çöken seraların sayısı kaçtır? Bu seralarda üretim yapan ailelerin uğradığı toplam ekonomik kayıp hesaplanmış mıdır?
*Sera üreticileri için yeniden yapım, hibe, faizsiz kredi veya malzeme desteği sağlanacak mıdır?
*Hakkari gibi kış koşulları ağır illerde hayvancılık ve arıcılık yapan üreticiler için önleyici risk planları neden yeterince uygulanmamaktadır?
*Bakanlığınızın Hakkari özelinde, iklim koşullarına uyumlu uzun vadeli bir tarımsal destek stratejisi bulunmakta mıdır?
"Ticari Hayat Durma Noktasına Geldi"
Ticaret Bakanlığı’na yöneltilen yazılı soru önergesinde ise yoğun kar yağışının kent merkezi ve ilçelerde ticari hayatı felç ettiği ifade edildi. Birçok esnafın günlerce kepenk açamadığı, ulaşım, kar temizliği ve enerji sorunları nedeniyle müşteri ve tedarik zincirinin koptuğu vurgulandı.
Özellikle düşük ciroyla ayakta durmaya çalışan küçük ölçekli işletmelerin ağır gelir kayıpları yaşadığını belirten Parlak, esnaf için kredi, vergi, SGK primi ve kira ertelemesi gibi desteklerin gündeme alınıp alınmadığını, afetlerden etkilenen esnaf için özel bir hibe veya destek paketi hazırlanıp hazırlanmayacağını sordu.
Bu kapsamda Ticaret Bakanı Ömer Bolat’a şu sorular yöneltildi:
* Kar yağışı nedeniyle Hakkari’de ticari faaliyeti aksayan esnaf ve işletme sayısı kaçtır? İlçe ve sektör bazlı dağılım tespit edilmiş midir?
* Esnafın uğradığı ciro ve gelir kaybı Bakanlığınız tarafından hesaplanmış mıdır?
*Esnaf için kredi, vergi, SGK primi ve kira ertelemesi gibi destekler gündeme alınmış mıdır?
*Afetlerden etkilenen esnaf için özel bir destek veya hibe paketi oluşturulacak mıdır?
*Benzer afetlerde otomatik olarak devreye girecek kalıcı bir esnaf destek mekanizması planlanmakta mıdır?
Milletvekili Parlak, hem üreticilerin hem de esnafın yaşadığı mağduriyetlerin görmezden gelinmemesi gerektiğini vurgulayarak, zarar tazmini, acil destekler ve kalıcı çözüm politikalarının bir an önce hayata geçirilmesi çağrısında bulundu
Meclis Araştırması Talebi: “Bu Bir Yönetim ve Koordinasyon Sorunudur”
Milletvekili Parlak, verdiği Meclis Araştırması önergesinin gerekçesinde Hakkari’nin coğrafi yapısı, yüksek rakımı ve çığ riski taşıyan yerleşimleri nedeniyle kış aylarında özel planlama ve sürekli kamu yatırımı gerektiren bir il olduğunu hatırlattı. Buna rağmen yaşanan afetlerin, yalnızca meteorolojik değil; altyapı yetersizliği, kamu yönetimi ve kurumsal koordinasyon eksikliklerini de gözler önüne serdiğini ifade etti.
Gerekçede; Hakkari merkez ve ilçelerinde yüzü aşkın köy ve mezra yolunun günlerce kapalı kaldığı, bazı yerleşimlerle il ve ilçe merkezleri arasındaki bağlantının tamamen kesildiği, çığ ve kaya düşmesi riskinin ise ulaşımı hayati derecede tehlikeli hale getirdiği vurgulandı.
Kapalı yollar nedeniyle kronik hastalar, yaşlılar, engelliler ve acil vakalar açısından sağlık hizmetlerine erişimin ciddi biçimde zorlaştığına dikkat çekilen gerekçede; hayvancılıkla geçinen yurttaşların hayvan kaybı, arıcıların koloni kaybı, sera üreticilerinin ise tüm üretim altyapısının çökmesiyle karşı karşıya kaldığı belirtildi.
Parlak, afet öncesi hazırlıkların yeterli olup olmadığının, afet anında kurumlar arası koordinasyonun sağlanıp sağlanmadığının ve afet sonrası vatandaşların uğradığı maddi ve manevi kayıpların telafi edilip edilmediğinin mutlaka araştırılması gerektiğini vurgulayarak, bu nedenle bir Meclis Araştırma Komisyonu kurulmasının zorunlu hale geldiğini ifade etti.
